Mitoz bölünme nedir?

Mitoz, ökaryot bir hücrenin çekirdeğini kalıtsal olarak aynı iki çekirdeğe ayırmasıdır. Ardından sitoplazma da bölünür ve kromozom sayısı korunur: 2n kromozomlu hücreden 2n, n kromozomlu hücreden n kromozomlu iki hücre oluşur. Tek hücreli ökaryotlarda üremeyi, çok hücrelilerde büyüme, gelişme ve doku onarımını, bazı çok hücrelilerde de eşeysiz üremeyi sağlar.

Hücre döngüsünün denetimi bozulursa hücreler kontrolsüz bölünmeye başlar; kanser bu şekilde gelişir.

Mitoz evreleri

EvreNe olur?
ProfazKromozomlar yoğunlaşır, çekirdek zarı ve çekirdekçik kaybolur, iğ iplikleri oluşmaya başlar.
MetafazKromozomlar hücrenin ortasında (ekvatorda) tek sıra dizilir.
AnafazKardeş kromatitler ayrılır ve zıt kutuplara çekilir.
TelofazKutuplarda yeni çekirdek zarları oluşur, kromozomlar yeniden açılır.

Kromozom sayısı, kromatit sayısı ve DNA miktarı (2n = 46 örneği)

AşamaKromozomKromatitDNA
G146462x
G2, profaz, metafaz46924x
Anafaz92924x
Sitokinez sonrası yavru hücre46462x

Bitki ve hayvan hücresinde mitoz farkı

  • Hayvan hücresinde sitoplazma boğumlanarak bölünür; bitki hücresinde hücre plağı (ara lamel, orta lamel) oluşur.
  • Hayvan hücresinde iğ iplikleri sentrozomlardan oluşur; bitki hücrelerinin çoğunda sentrozom yoktur.

Eşeysiz üreme çeşitleri

  • Bölünerek üreme: amip, öglena, paramesyum.
  • Tomurcuklanma: bira mayası, hidra.
  • Rejenerasyon: planarya, deniz yıldızı.
  • Vejetatif üreme: çilek, patates, soğan; bahçecilikte çelikle üretim.
  • Sporla üreme: sıtma etkeni plazmodyum, bazı mantarlar.
  • Partenogenez: yumurtanın döllenmeden mitozla gelişip yeni birey oluşturması. Bal arısında erkek arılar (n kromozomlu) böyle oluşur.

Konuyu bitir, soruyu fotoğrafla çöz

SoruGO'da çözemediğin soruyu fotoğrafla, yapay zeka adım adım çözsün; yanlışların flash karta dönsün, konular planına işlensin.

App Store'danÜcretsiz İndir

Sık sorulanlar

Mitoz ile mayoz arasındaki temel fark nedir?

Mitozda bir hücreden kalıtsal olarak aynı iki hücre oluşur ve kromozom sayısı korunur. Mayozda bir hücreden dört hücre oluşur, kromozom sayısı yarıya iner ve kalıtsal çeşitlilik doğar.

Bakteriler mitoz yapar mı?

Hayır. Mitoz çekirdekli (ökaryot) hücrelerde görülür. Bakterilerin çekirdeği yoktur, ikiye bölünmeyle çoğalırlar.

Anafazda kromozom sayısı neden iki katına çıkar?

Kardeş kromatitler sentromerden ayrılınca her biri bağımsız bir kromozom sayılır. Hücre henüz ikiye ayrılmadığı için toplam sayı geçici olarak iki katına çıkar.

Mitoz vücudun hangi hücrelerinde görülür?

Vücut hücrelerinin çoğunda görülür: deri ve kemik iliği gibi dokularda sürekli, karaciğerde gerektiğinde. Olgun sinir hücreleri ve olgun alyuvarlar bölünmez.